Archive for κρίση

O David Harvey για την κρίση

Posted in ξένα with tags , , , on July 5, 2010 by simeonvatalos

via: ethnografix

Μέτρηση και Χρηματιστηριακή Οικονομία

Posted in ξένα with tags , , , on October 13, 2008 by simeonvatalos

Του Christian Marazzi, από την ιστοσελίδα Generation Online

Το κειμενάκι που ακολουθεί είναι μια μικρή παρέμβαση στην επικαιρότητα, κάτι που το μπλόγκ αυτό δεν συνηθίζει. Έκρινα όμως ότι πρέπει να δημοσιευτεί, διότι θέτει μια κατ’εμέ σωστή βάση πάνω στην οποία μπορούμε να μιλήσουμε για την παρούσα «κρίση», ίσως τη σοβαρότερη που αντιμετωπίζει η παγκόσμια οικονομία τον τελευταίο αιώνα. Η συζήτηση αυτή για μένα δεν μπορεί να περιστρέφεται γύρω από την παραδοσιακή γκρίνια της αριστεράς, ούτε γύρω από το αν τελικά περισσότερο ή λιγότερο κράτος είναι αυτό που χρειάζεται στον καπιταλισμό για να επιζήσει. Πρέπει, αντίθετα, να πάρει πιο «κινηματικό» χαρακτήρα. Να σταματήσει δηλαδή να αναρωτιέται «τις πταίει» και να αρχίσει να σκέβεται «τι να κάνουμε».

Επειδή έτοιμες απαντήσεις δεν υπάρχουν, αλλά ούτε και έτοιμες ερωτήσεις, καταθέτω απλώς εδώ τρία χαρακτηριστικά που νομίζω χρωματίζουν την περίσταση: Πρώτον, είναι σαφές ότι κανείς δε συζητά πλέον για νεοφιλελευθερισμό, κρατικοποιήσεις, ή σοσιαλιστικά μοντέλα ανάπτυξης με τον ίδιο τρόπο. Έχει γίνει ξεκάθαρο ότι κορυφαίο μέλημα είναι να σωθεί ο καπιταλισμός, να διατηρηθεί πάση θυσία η αέναη κερδοφορία, να συντηρηθεί η υπάρχουσα κατάσταση. Το ιδεολογικό παιχνίδι παίζεται βέβαια μπροστά στις κάμερες, στη βουλή, στο βήμα των ρητόρων. Βασική του συνιστώσα είναι το γνωστό παραμύθι που βρίσκεται στη βάση της πρωτογενούς συσσώρευσης, όπως το είχε άλλοτε εντοπίσει ο Μαρξ. Το παραμύθι βέβαια άλλαξε, και στις μέρες μας λέει πως για όλα δε φταίει ο καπιταλισμός, αλλά οι πονηροί και άπληστοι εκείνοι που εκμεταλλεύονται τις αδυναμίες του για να πλουτίσουν. Στην ουσία όλοι, ακόμα και εκείνοι που απορούν από πότε το φαιρ πλέι έγινε αρχή της ελεύθερης αγοράς, συμφωνούν σε αυτή τη βασική αρχή: καπιταλισμός ή χάος. Δεύτερον, είναι εμφανές ότι η καθεστωτική αριστερά μασάει τα νύχια της, έχει φτάσει στο σημείο να προτάσσει την οπισθοχώρηση προκειμένου να κερδίσει μια αμφίβολη νίκη απέναντι στις νεοφιλελεύθερες δυνάμεις οι οποίες είναι ξεκάθαρο ότι τα έκαναν σκατά. Η τακτική της είναι τακτική νηπιαγωγείου: «σας τα λέγαμε εμείς, είδατε τώρα; Πάμε πίσω στο φιλόξενο κρατισμό και όλα θα λυθούν». Το τρίτο είναι ότι πλέον η συζήτηση περί οικονομίας γίνεται με όρους συναισθηματικούς: πανικός, αγωνία, εμπιστοσύνη, κλπ. Κάτι τέτοιο δεν είναι τυχαίο, και χρειάζεται από μόνο του μια σοβαρότερη εξήγηση που ίσως μας οδηγεί στην αρχή του μίτου που δείχνει προς την έξοδο. Αυτό επιχειρεί με σύντομο τρόπο το κείμενο που ακολουθεί. Καλή ανάγνωση.

Θα προσπαθήσω να εξετάσω το ερώτημα της αξίας και του μέτρου στη διαδικασία της μετατροπής σε χρηματιστηριακό κεφάλαιο. Δεν θα διαβάσω ένα έτοιμο κείμενο, αλλά μια λίστα σημείων και ερωτημάτων την οποία θα σας μοιράσω κατόπιν. Ας αρχίσω από το τέλος για να σιγουρευτώ ότι θα καταλήξουμε κάπου.

Το τέλος είναι να ρωτήσουμε: τι εννοούμε όταν ρωτάμε για το μέτρο ή την μονάδα μέτρησης κάποιου πράγματος; Θα το θέσω ευθέως: το μόνο ενδιαφέρον που έχουμε στον τρόπο με τον οποίο η μαρξιστική παράδοση ορίζει την αξία ή κατασκευάζει μια θεωρία της αξίας, το μόνο ενδιαφέρον σε αυτή την προσπάθεια, βρίσκεται στην αντίφαση στην οποία οδηγεί η θεωρία της αξίας. Το να μετράς την αξία, είναι, πρώτα απ’ όλα, να θέτεις το ερώτημα της κρίσης της αξίας. Η μονάδα μέτρησης της διαδικασίας αξιοποίησης είναι η κρίση, ο μηχανισμός της εκμετάλλευσης ξεσκεπάζεται μέσα από την κρίση, και οι υλικές συνθήκες της απελευθέρωσης τίθενται από την κρίση. Εκεί θέλω να καταλήξω.

περισσότερα εδώ…